Vietnamese English

Hotline :

Ms. Minh Tâm: 0936.665.641


Mollis Hanoi học chơi lan 2: Chơi địa lan truyền thống

Ngày đăng tin: 09:20:50 - 11/05/2018 - Số lần xem: 1241
Chơi địa lan truyền thống
Địa lan có rất nhiều loài, trong bài viết này chỉ đề cập đến một số lan bản địa của Việt Nam.

Từ xưa ở Việt Nam chơi lan – các loài địa lan bản địa, đã được coi là một thú chơi tao nhã của các bậc vương tôn, học giả, văn nhân, thậm chí còn được coi là một biểu tượng của lẽ sống. Lan được xếp vào hàng tứ quý và là nữ hoàng của các loài hoa “Vương giả chi hương”.

Qua các triều đại địa lan đều có trong cung vua phủ chúa. Theo Đại Việt sử ký toàn thư, người chơi lan nổi tiếng ở đất Thăng Long của nước ta là vua Trần Anh Tông (thế kỷ XIII). Ông có vườn lan xây dựng bên đồi Long Đỗ nằm trong khu vườn Thượng Uyển, nay là Bách thảo Hà Nội, có hơn 500 loài quý hiếm nên có tên gọi là “Ngũ bách lan viên”. Nhà Vua còn đặt ra chức Nữ quan để chăm sóc vườn lan. Và vì mê địa lan ông cũng nằm mộng thấy một loài địa lan sau đó tìm được đúng loài này và đặt tên, lan Trần Mộng…

Qua thời gian những loài địa lan quý của Việt Nam được nhân rộng và bảo tồn thành một bộ gọi là lan truyền thống gồm: Đại Mạc, Thanh Ngọc, Hoàng Vũ, Hoàng Điểm, Thanh Lùn, Thanh Trường, Cẩm Tố, Trần Mộng… Và chơi địa lan cũng là một thú chơi tao nhã phát triển mạnh mẽ đến hôm nay.

Các loại lan quý hiếm phải có hương, hoa phải cao vượt trên lá, hoa to, lâu tàn, hương lan xa; lá nhỏ, ngắn và mềm mại; giò hoa vươn lên uyển chuyển, thanh cao, đặc biệt là phải nở vào đúng dịp Tết Nguyên đánMột số loại có sắc đẹp nhưng không có hương; một số khác có hương, nhưng hoa ngắn thấp lẫn vào lá mà người xưa gọi là cỏ rả, hoặc một số loại lá lại quá to, thân cây thô cứng, nên những loại ấy đều không được coi trọng và không được xếp vào hàng quý hiếm.

Hoàng Vũ đẻ khỏe lá dài, đầu lá vặn vỏ đỗ, Thanh Lùn lá ngắn, Đại Mạc lá to củ mẩy, hương thơm dai… Lan truyền thống có khá nhiều loại nhưng người chơi thường phải có đủ ba loại lan là Đại Mạc, Thanh Ngọc và Hoàng Vũ. Đại Mạc hoa màu tím, lá hình búp khỏe mạnh như những lính cấm vệ tuốt gươm trần, uy nghiêm lẫm liệt. Thanh Ngọc là viên ngọc quý màu xanh, lá như lông mày con gái với môi hoa xanh trong suốt, Hoàng Vũ, hoa màu vàng sang quý tươi vui…

Chơi địa lan không chỉ vì cái sắc mà cái quý nhất là hương thơm. Hương của địa lan rất nhẹ nhàng, thanh tao, lúc ẩn, lúc hiện, lúc có lúc không nhưng tỏa rất xa khiến đất trời như thanh sạch, lòng người thư thái, nhẹ nhõm. Địa lan vốn kén người chơi, phải là những người có tâm, đam mê mới chơi được… Người nôn nóng, thực dụng rất khó để cảm và hiểu cái đẹp cũng như cách chăm lan vốn công phu. Tỉ mỉ từ khâu chọn giống và làm đất, đất chơi lan xưa vốn là đất bùn ao được phơi luyện thật kỹ để tránh tạp trùng sau đó viên thành viên nhỏ cỡ đầu ngón tay cái rồi mới mang trồng lan. Để chậu lan đơm hoa phải chăm sóc, nâng niu từng ngày một và để có chậu lan đẹp phải đến vài ba năm.
 

Chơi địa lan công phu là vậy, tưởng như chỉ những bậc tao nhân cao tuổi mới đam mê vậy mà bây giờ phần nhiều lại là người trẻ tuổi từ 30 đến 45, những người hiện đang là lao động chính ngoài xã hội, nếu được chiêm ngưỡng vẻ đẹp những vườn lan của những người chơi trẻ thì quan niệm đó hoàn toàn thay đổi. Những vườn lan lớn được bài trí gọn gàng thẩm mỹ với nhiều loài lan rừng quý, trong đó không thể thiếu bộ sưu tập địa lan bản địa. Tần ngần trước những loại kỳ hoa đang đua sắc tỏa hương càng bất ngờ khâm phục về cách chơi và sự đam mê của những người còn khá trẻ.

Yêu lan và có cách chơi rất rõ rệt, anh em trẻ đều chung quan điểm: chỉ chơi những loài lan rừng bản địa chứ không thích lan công nghiệp. Với địa lan, ngoài những giống lan cổ truyền phải biết tuyển lựa, khai thác thêm những giống địa lan quý chỉ có ở Việt Nam bởi những giống này có sắc và hương, còn những giống lan ngoại lai hoặc từ Trung Quốc đưa sang thì không nên chơi vì ít hương kém sắc. Cho dù đó là lan bản địa nhưng được lai tạo nuôi cấy theo kiểu công nghiệp thì phẩm chất tốt của cây hoa đã ít nhiều có sự thay đổi như cây Thanh Ngọc, Cẩm Tố, Thanh Trường của Trung Quốc người sành chơi có thể nhận ra ngay và không ưa vì nó là “hàng nhái”.

Thời đại công nghệ chỉ cần một cú kích chuột là cả thế giới ở trong tay. Những người trẻ chơi địa lan chịu khó học hỏi và thử nghiệm. Ngoài những loại địa lan trong bộ truyền thống hiện họ đang sở hữu sưu tầm thêm rất nhiều loài địa lan bản địa quý và hiếm như: Đại Thanh, Đại Hoàng cánh thủy tiên, Đại Ngọc, Xanh vai ngang, Mạc cánh sen, Mạc lưỡi bệt…, có giá trị cao gấp nhiều lần những loại lan truyền thống.

Chơi lan, điều quan trọng nhất là tình yêu và kiến thức. Vì thế để làm dày thêm bộ sưu tập cần mày mò học hỏi, chịu khó tầm lan và tích cực cho, tặng thì chẳng mấy mà có bộ sưu tập lan kha khá. Giản dị và bình dân, nghe những thành viên trẻ chia sẻ, phân tích về những đặc điểm của từng loại cũng như cách chăm sóc nhân giống mới thấy chơi lan không quá cầu kỳ và tốn nhiều tiền bạc công sức như người ta tưởng. Ví như, để lan lên tốt và không nấm bệnh phải chú ý tạo môi trường cần thiết cho lan. Địa lan ưa ẩm mà không ướt vì vậy vườn lan phải thoáng mát, một loại giá thể trồng địa lan tuyệt vời phù hợp với rất nhiều môi trường đó là đá thấm thủy đập nhỏ – loại đá non. Dùng loại đá này hoàn toàn hợp tự nhiên bởi nó vốn mát, có sẵn rất nhiều nguyên tố đa vi lượng cần thiết cho địa lan và không hề có mầm bệnh… Với loại giá thể này trồng cây địa lan có thể cả tháng chỉ cần một vài lần cho lan ăn và phun trừ bệnh định kỳ thì địa lan sẽ phát triển xanh tốt.

Bên chậu hoa những “tri kỷ lan” cùng nhấp chén chè ngọt hậu chia sẻ những giống địa lan quý, kinh nghiệm chăm sóc lan, cũng như những vui buồn cuộc sống.

Chơi lan thú nhất là lúc được thưởng hoa. Xuân về cũng là lúc những loài địa lan mãn khai các thành viên trẻ chơi địa lan lại bắt đầu bước vào một mùa thưởng hoa và tầm hoa mới. Công việc bù đầu nhưng hễ ai gọi đi ngắm lan là phải ưu tiên số một. Vì cả năm hoa nở có một lần nếu không đi là mất cơ hội thưởng và sưu tầm thêm những cây địa quý.

Đầu xuân có dịp được cùng giới chơi địa lan thưởng hoa, nghe họ rủ rỉ chuyện hoa lan sao thấy họ yêu đời và thoải mái đến vậy. Trong bộn bề công việc, chơi lan giúp họ thư giãn, lấy lại tinh thần và năng lượng và còn góp thêm một thú chơi tao nhã.
Khi có hoa nở lại tụ họp, trà quý, rượu ngon, những bài thơ hay được mang ra bình phẩm thâu đêm. Địa lan là vật biếu, quà tặng rất quý giá.
Về mặt tâm lý, người chơi lan luôn luôn thấy những bông hoa lan này đang rực rỡ, nhưng lại có các nụ lan kia sắp nở – và rồi người ta mong đợi ngày mai, không sợ ngày mai, không còn thấy những chuỗi ngày dài lê thê buồn, vì luôn luôn có lan nở và lan sắp nở bên mình.
 

 

Một số lớn Địa lan được ưa chuộng như: Thanh Lan, Mạc Lan hay Mặc Lan, Hoàng Vũ, Cầm Tố, Hoàng Điểm, Đại Hoàng, Ngân Biên, Bạch Ngọc, Trần Mộng, Đông Lan, Tứ Thời…

Trong Thanh Lan lại có ba loại: Đại Thanh, Trường Thanh và Đoản Thanh thường nở vào dịp Tết Nguyên đán. Đại Thanh là loại có màu xanh trong như ngọc, dò hoa to có đường kính gần 1cm, dài 80cm đến 1m, có nhiều hoa trên một dò, nở từng bông một từ dưới lên trên, kéo dài ba tuần mới tàn. Cây Đại Thanh có lá dài trên 60 cm, xanh biếc, cây uốn cong mềm mại, hương thoảng và lan xa. Còn Trường Thanh lại có lá dài tương tự Đại Thanh nhưng mỏng hơn chút ít, nhìn kỹ cũng không xanh biếc bằng Đại Thanh, hoa dầy và nhỏ hơn Đại Thanh, hương thơm; dò hoa có đường kính khoảng 0,8cm, cao 70-80cm. Riêng Đoản Thanh, hoa và lá đều ngắn nhỏ hơn hai loại Đại Thanh và Trường Thanh; lá dài 40cm màu diệp lục nhạt hơn Trường Thanh, dò hoa chỉ cao khoảng trên dưới 40cm; hương tỏa lan xa.

Mạc Lan có hai loại chính là Đại Mạc và Mạc Biên, ngoài ra còn có vài loại mọc trên núi, có hương, lá dài hơn hai loại hoa trên. Đại Mạc có hoa màu nâu đen (đen nhạt); lá dầy và xanh, dài 40-50cm; dò hoa cao 50-60cm. Mạc Biên, tương tự loại Đại Mạc nhưng khác ở chỗ lá có điểm trắng ở hai mép. Các cánh hoa cũng có điểm trắng mờ. Các loại Mạc Lan đều nở vào dịp Tết Nguyên đán và có hương đậm, lan xa.

Hoàng Lan có ba loại: Đại Hoàng, Hoàng Vũ, Hoàng Điểm. Trong dòng Hoàng Điểm lại chia ra làm hai loại: Hoàng Điểm họng đỏ và Hoàng Điểm họng vàng. Hoàng Điểm họng vàng có người còn gọi là Hoàng Nhị Điểm vì cánh hoa, họng hoa có hai chấm nâu nhạt. Hoàng Điểm họng đỏ có lá dài nhưng nhỏ hơn Đại Hoàng. Dò hoa bé và thấp hơn, khi hoa nở trong họng có chấm đỏ, cành vàng. Loại này không qúy bằng loại Hoàng Điểm họng vàng xẫm. Trong ba loại Hoàng Lan thì Hoàng Vũ quý hiếm hơn cả. Hoàng Vũ có màu vàng, ngọn và cánh hoa quay theo ánh sáng cong lên như múa. Lá dài trên 40 cm, hình kiếm hơi quăn nên người ta gọi là phản kiếm. Dò hoa cao và nhỏ bằng Đoản Thanh. Đại Hoàng lá to và dài tương tự Đại Thanh nhưng mỏng và màu lá nhạt hơn, về mùa hè hơi hanh vàng. Hoa thưa, mới nở màu xanh nhạt, khi nở hết màu vàng.

Lan Cầm Tố dò hoa cao từ 1-1,2m, đường kính to trên dưới 1cm. Có nhiều bông hoa trên một dò hoa. Màu hoa xanh, họng vàng, viền trắng mờ ở trên hai mép cánh. Lá bản to hơn lá Đại Thanh, dài từ 80-100cm. Hoa nở vào dịp Tết Nguyên đán. Đặc biệt hoa thưa, mịn màng đẹp như màu tơ thiên tạo, hương thơm nhẹ nhàng hấp dẫn.

Lan Ngân Biên lá nhỏ uốn cong mềm mại, hai mép lá có viền trắng; hoa vượt cao trên lá, có hương thơm lạ; chiều dài của lá khoảng 40 cm, chiều rộng 1cm vút nhỏ dần. Hoa nở vào đầu thu. Có một loại lan giống lan Ngân Biên chỉ khác lá cứng hơn thường trổ thẳng như lưỡi lê, đó là lan Kim Biên không giá trị bằng Ngân Biên.

Lan Bạch Ngọc là loại lan có hoa trắng nở vào cuối hè, lá to và ngắn hơn Ngân Biên chút ít. Có hai loại Bạch Ngọc: Bạch Ngọc Đại Diệp và Bạch Ngọc Tiểu Diệp. Loại Đại Diệp lá và hoa to hơn so với loại Tiểu Diệp, ngoài ra còn một loại Bạch Ngọc có tên gọi Bạch Ngọc Chân Hương, hoa có chấm như tàn hương phẩy vào, loại này có củ to như củ hành ta, du nhập từ Trung Quốc sang Việt Nam từ lâu nên rất hiếm. Hoa nở vào mùa hạ, hương thơm lạ thường. Khách tới nhà vừa đến ngõ đã ngửi thấy hương lan nhẹ nhàng.

Lan Trần Mộng là loại lan có dò hoa dài, màu nâu nhạt, nở vào mùa đông sang tới đầu xuân; lá dài và to ngang với lá cầm tố nhưng thon hơn và không bóng. Đông Lan là loại lan có hoa nở vào mùa đông, lá giống lá Thanh Trường nhưng không mềm mại, uyển chuyển như Thanh Lan, hoa đốm nâu vàng. Còn lan Tứ Thời là loại lan có hoa nở bốn mùa, nhưng rộ hơn vào mùa xuân; lá nhỏ và dài như lan Kim Biên nhưng không có diềm trắng ở mép lá; màu hoa nâu nhạt hơi ngả sang vàng mờ. Hoa thấp, nhưng hương rất thơm...

Khi trồng và chăm sóc Địa lan người xưa có câu “cửu nguyệt phân lan”, tức là tháng chín tách lan để trồng và thay đất. Tuy nhiên, nếu cứ tháng chín đưa lan ra để tách thì sẽ mắc sai lầm, vì có những loại lan vào thời điểm ấy đang ra hoa hoặc mầm đang nẩy, nếu ta tách lan, phân lan để trồng sẽ bị thui chột hoa và mầm. Về nguyên tắc chung khi tách lan, trồng lan là phải chơi hết rồi mới tách nên chơi một dò hoa khoảng hai tuần là vừa phải. Nếu tách cây phải xem xét kỹ sức của lan và mầm nhú lan khỏe, mầm vươn dài khoảng mười phân (10cm) mới tách. Tháng chín âm lịch là vào cuối thu, tiết trời mát dịu, vào thời điểm này các loại lan nở vào mùa hè như: Bạch Ngọc, Ngân Biên, Kim Biên, Tứ Thời… hoa đã tàn, mầm đã già có thể tách, san tỉa, sang chậu được thuận lợi. Với các loại lan nở vào dịp Tết Nguyên đán như: Thanh Lan, Mạc Lan, Cầm Tố, Hoàng Lan… thì đây là lúc cây đang ươm nụ, thậm chí có dò chăm bón tốt nụ đã trổ dài tới năm mười phân; vì vậy không nên phân lan mà chỉ cho thêm đất và bón cho chúng. Cần chú ý tuyệt đối không tưới nước tiểu thời điểm này vì mầm còn non sẽ bị xót, ắt sẽ dễ thui.

Khi trồng Địa lan không để dí đất, úng nước hoặc bị sâu rệp, lan sẽ còi cọc không phát triển được hoặc bị phá hủy. Ta nên cho một lớp vỏ ốc ở dưới, đặt lan nhẹ nhàng, với các lá theo hướng đã định. Đất càng nhẹ, làm càng kỹ càng tốt. Lớp đất trên cùng có thể to hơn các lớp đất dưới. Phần đất ấp sát củ cao trên miệng chậu để sau một thời gian tưới, đất tụt xuống dần là vừa. Nếu đất tụt xuống dưới miệng chậu, cần xếp thêm đất cho rễ và củ được mát. Chọn chậu cần chọn các chậu thoát nước, giữ được mát cho gốc cây. Có thể chọn các loại chậu cổ, nhất là chậu sành Tầu thường là cốt xốp không bị nóng chậu không làm ảnh hưởng tới lan.

Muốn cho lan tốt, khi trồng cần làm vệ sinh, bỏ hết các rễ thân thối, cọ sạch các lá sâu rệp, tách bỏ các dò bị vàng lá; dùng đất bùn ao phơi khô tẩm đạm, nước tiểu hoặc nhào đất với bùn, với phân ủ rồi mới phơi khô. Hàng tuần tưới cho lan một, hai lần bằng nước gạo, nước tiểu pha loãng, hoặc lấy nước trong từ ốc, cá ngâm không có mùi ôi thối; cần có thuốc chống sâu rệp, tránh các tia nắng hướng tây rọi vào làm táp lá; luôn nhặt các lá rụng phủ ở các gốc để tránh không bị rệp trú ẩn. Thượng tọa Huệ Đăng, người chuyên doanh Địa lan cho hay, trồng Địa lan cần phải kinh qua việc chăm sóc cây vào ngày “trái gió, trở trời”. Lan phụ thuộc rất lớn vào thời tiết lạnh, nóng và cách bón phân. Kết hợp nhuần nhuyễn các yếu tố này, lan sẽ ra hoa vào đúng dịp Tết, đạt tỷ lệ 80%.

Trồng lan là một nghệ thuật, có người chơi lâu cũng chưa thuộc chúng. Chơi Địa lan cần phải biết giá trị các loại lan khác nhau. Những loại lan quý, hoa phải cao vượt trên lá, hoa to và có sắc thì càng quý; hoa lâu tàn, hương lan xa; lá nhỏ, ngắn và mềm mại; dò hoa vươn lên uyển chuyển, thanh cao.

 

Người ta phân biệt rõ hai hoạt động: chăm sóc lan là các hoạt động lí trí mang tính khoa học kỹ thuật, nhưng thưởng thức lan là hoạt động mang tính nghệ thuật, thẩm mỹ, tình cảm. Thường người ta hiểu thưởng thức địa lan Kiếm trong 4 chữ:

* Hương, Sắc, Tư, Vận *

– Hương lan Kiếm được tôn là Vương giả chi hương, thiên hạ đệ nhất hương, hương thanh, không hắc, nhưng đậm đà, khó quên, thoắt ẩn thoắt hiện, như gần như xa.

– Mầu sắc của hoa lan là mầu sắc của 3 cánh đài, của 2 cánh hoa, của cánh môi, của họng hoa, của lá. Thiên nhiên đã vô cùng tỉ mỉ tuyển lựa mầu, tô vẽ cho các phần của hoa rất phong phú, nhưng thanh nhã không quá sặc sỡ.

– Tư là dáng vẻ của cây địa lan Kiếm được đánh giá thanh cao cốt cách, phong độ hiên ngang, nhưng vẫn rung rinh trước gió, hài hoà giữa cương và nhu.

– Vận là chỉ ý vị của địa lan Kiếm, đây là điều tự hào nhất của tất cả các dân tộc Đông Á – Chiêm ngưỡng lan dần dần sẽ tự thấy có sự thống nhất cái đẹp bên ngoài của cây lan với “cái thần” thẳm sâu bên trong, hình thành sự liên tưởng chặt chẽ sâu sắc, cửa sổ trí tuệ văn hoá như được mở rộng, khơi thông thế giới tinh thần, hướng tới Chân-Thiện-Mỹ.

Địa lan Kiếm đã chiếm vị trí độc tôn hàng nghìn năm trong văn hoá của người Đông Á, nhất là ở Trung Quốc, nên sự tuyển lựa và chăm sóc rất tinh vi đã hình thành các quan điểm, các học thuyết về thẩm định lan.

Quan điểm địa lan Kiếm là “Bách hoa chi anh” nên phải có sự kết hợp của hoa lan với nhiều loài hoa quý khác. Bằng các sự tuyển lựa chăm sóc đặc biệt nên hình thành rõ rệt bốn chủng lan có các cánh đài từ hình lá trúc tới hình cánh hoa sen, cánh hoa thuỷ tiên và cánh hoa mai. 

Quan điểm vật dĩ hy vi quý (vật hiếm được quý trọng) các giống lan có biến dị được quý hơn vì hiếm có.

– Biến dị về vị trí cánh đài ở hai bên được gọi là vai 

– Biến dị về lá, lá ngắn đi, có viền ở mép đầu lá, có viền ở mép từ gốc tới đầu, lá có các đốm – thường là viền có mấu trắng hoặc ngà. 

– Biến dị về hoa, hoa có nhiều cánh, hoa có 3 cánh môi.


– Quan điểm về thẩm định mầu sắc.

Luận về ý nghĩa mầu sắc của hoa lan được ghi rõ như sau:
Mầu trắng: thanh khiết, trang nhã, cao quý.
Mầu trắng ngà: dịu dàng, thanh cao, duyên dáng
Mầu hồng, màu đỏ: rực rỡ, nồng nhiệt, may mắn.
Mầu lục: thanh tân, tao nhã, sống động, hấp dẫn.
Mầu tía: yêu kiều, đằm thắm, dịu dàng, chân thành
Mầu tím: thanh cao, đằm thắm, mộng mơ.
Mầu vàng: trong sáng, thần bí, kiêu sa, thanh nhã.
Mầu hồng đỏ: huy hoàng, hào hoa.
Mầu đen: tráng lệ, uy nghiêm, thần bí, độc đáo.
Nhiều mầu: sặc sỡ, phồn vinh – hoa lệ.
Pha lê trên cánh hoa (và trên lá): Kỳ diệu, lung linh, cao quý, trong sáng, ngọc ngà.


Bảng phân loại lan theo các quan điểm trên.

Mục

Loại nhất

Loại nhì

Loại thường

Không xếp loại

Mùi hương

Thanh, đậm, bền

nhẹ, ít bền

Nhạt lạ

Không có hương

Hình cánh đài cánh hoa

Cánh hoa mai

Cánh hoa sen

Cánh hoa thuỷ tiên

Lá trúc

Tư thế vai

Vai bình

Vai bay

Vai xuôi

Vai rủ

Mầu sắc

Trắng, lục nhạt, pha lê

Lục xẫm, cánh trả, hồng đào

Da cam, đỏ xẫm

Tím đen, nâu đỏ

Dáng lá

Rủ vừa

Dựng vừa

Dựng đứng

Rủ cong

Cánh môi

Lưỡi đại như ý tròn to

Tiểu như ý

Lưỡi quăn, lưỡi nhọn

Quăn nhiều, quăn treo dài


Gần đây nhiều nhà nghiên cứu về thẩm định lan đưa ra việc gắn sao cho các giống lan – từ 1 sao đến 5 sao, từ lương phẩm (loại thường) đến giai phẩm, quý phẩm – cao quý phẩm cuối cùng là cực phẩm (tinh phẩm).

Các loại được xếp cực phẩm thường có nhiều biến dị về hoa và về lá và được gọi là lan nghệ thuật.

Tâm lý thích truyền thống, không ca ngợi biến dị nên có lẽ các giống địa lan Việt Nam còn giữ nguyên gốc tự nhiên như cánh hoa lá trúc, lá một màu lục biếc – Vài giống có biến dị về lá như Mặc biên (có viền ở lá) không quý bằng Đại mặc hoặc Ngân biên, Kim biên có viền trắng, viền vàng ở mép lá, không quý bằng Bạch Ngọc Đại Kiều v.v…

Tuy vậy có một số người chịu ảnh hưởng của các lan hữu Trung Quốc như ca ngợi Vai bằng, Vai bay hơn vai xuôi.

Nhưng sự biến dị về hoa như cả 3 cánh hoa đều biến thành cánh môi, hoặc hoa có rất nhiều cánh thì hoàn toàn không được chấp nhận. Phải chăng vì nỗi đau của cả dân tộc Việt Nam chịu đựng sử huỷ hoại của chất độc da cam làm biến dạng con người và cây cỏ nên không ưa các hoa lan biến dị được coi là quái gở.

 

File Đính Kèm :
Các tin khác
Copyright © 2015 Công ty KBCC Quốc Tế - All rights reserved
Powered by webcucre.vn